Page 98 - 881142_Atlas biologiczny klasa 5

Smardzowate 1. Smardz jadalny
(Morchellaceae) (Morchella esculenta)

Wysokość: 10–12 cm. Miąższ: biały i kruchy, o woskowatej strukturze.
Owocniki: III–V. Stanowiska: najczęściej prześwietlone lasy liś-
Kapelusz: główka jasnobrązowa, kulista lub ciaste, parki, ogrody, głównie pod leszczynami,
owalna; powierzchnia główki pokryta cha- dębami lub bukami.
rakterystycznymi jamkami i fałdkami, dzięki Występowanie: na terenie naturalnego wystę-
czemu znacznie powiększa się powierzchnia powania rzadko.
wytwarzania zarodników. Uwagi: bardzo smaczny; obecnie zbiór jest
Trzon: biały lub żółtawy, cylindryczny, u pod- możliwy na terenie ogrodów, upraw ogrodni-
stawy często rozszerzony. czych, szkółek leśnych i poza terenami zieleni,
często wyrasta na rabatach wysypanych korą
sosnową.
2. Smardz wyniosły
(Morchella elata)
Wysokość: 10–15 cm. Miąższ: jasny, o woskowatej konsystencji.
Owocniki: IV–VI. Stanowiska: lasy liściaste i mieszane, polany,
Kapelusz: podobny do smardza jadalnego, ale stare parki, przydroża; miejsca porośnięte trawą.
główka ciemniejsza i bardziej stożkowata. Występowanie: rzadko, częściej w górach.
Trzon: biały, cylindryczny i zwykle krótszy od Uwagi: jadalny, mniej smaczny niż smardz
główki. jadalny; może być zbierany na takich samych
zasadach.

3. Mitrówka półwolna
(Morchella gigas)
Wysokość: do 20 cm. Miąższ: biały, kruchy i cienki.
Owocniki: IV–V. Stanowiska: zarośla, cieniste lasy liściaste,
Kapelusz: główka dzwonkowatostożkowata, łąki, często pod samotnymi olszami; miejsca
zabarwiona brązowo, w odcieniach żółtym lub wilgotne i żyzne.
oliwkowobrązowym; tylko w połowie przyroś- Występowanie: rzadko.
nięta do trzonu, reszta może odstawać; jamko- Uwagi: jadalny, bez wyraźnego smaku i zapa-
we zagłębienia na powierzchni główki ułożone chu; może być pozyskiwany na takich zasadach
są w mniej lub bardziej regularnych, piono- jak poprzednio opisane gatunki.
wych szeregach.
Trzon: biały i długi, w środku pusty.

4. Naparstniczka czeska
(Verpa bohemica)
Wysokość: 10–15 cm. Miąższ: biały i kruchy.
Owocniki: III–V. Stanowisko: lasy i zarośla liściaste.
Kapelusz: główka wysokości 3–5 cm, wyraź- Występowanie: rzadko, dawniej był zbierany
nie dzwonkowata, żółtobrązowa lub brązowa, masowo.
podłużnie żeberkowana; podobnie jak u na- Uwagi: jadalny, o dużych walorach kulinar-
parstniczki stożkowatej, główka jest wolna, tzn. nych, pozyskiwany po otrzymaniu zgody od
niezrośnięta z trzonem. regionalnego dyrektora ochrony środowiska.
Trzon: biały, długi (7–12 cm).

5. Naparstniczka
stożkowata
(Verpa conica)

Wysokość: 10–15 cm. Miąższ: kruchy i cienki, woskowaty.
Owocniki: IV–V. Stanowiska: wśród traw w ciepłych lasach liś-
Kapelusz: główka dzwonkowata lub stożkowa- ciastych, starych parkach i ogrodach.
ta, brązowa, niewyraźnie pofałdowana, niekie- Występowanie: rzadko.
dy gładka i błyszcząca. Uwagi: jadalny, smaczny, pozyskiwany po
Trzon: długości 5–8 cm, cylindryczny, pusty otrzymaniu zgody od regionalnego dyrektora
w środku, na powierzchni jasnożółty. ochrony środowiska.

Grzyby wielkoowocnikowe 96