Page 222 - 882148_biologia_kl7_podrecznik_pilot
P. 222

sposób z organizmu są usuwane większe ilości dwutlenku węgla, który po-
                                            wstał podczas intensywnej pracy mięśni.
                                               Tlen jest potrzebny także podczas wysiłku umysłowego, który jest pro-
                                            cesem  wymagającym  dostarczania  energii.  Mózg  ma  dużą  wrażliwość  na
                                            niedotlenienie. Przy zbyt niskim poziomie tlenu w organizmie odczuwamy
                                            zmęczenie, gorzej przyswajamy wiedzę. Gdy zaś tlenu zabraknie, może dojść
                                            do omdlenia. Pamiętajmy zatem, żeby pracować i uczyć się w dobrze prze-
                                            wietrzonym pomieszczeniu.










                                                Informacja z naczyń krwionośnych
                                                dociera do rdzenia przedłużonego.

           Receptory w rdzeniu                                                             Receptory w naczyniach
         przedłużonym wykrywają        Ośrodki oddechowe                                krwionośnych wykrywają wzrost
           wzrost stężenia CO         w rdzeniu przedłużonym                                stężenia CO  we krwi.
                                                                                                     2
                          2
                w płynie                pobudzają mięśnie
          mózgowo-rdzeniowym.
                                         międzyżebrowe          Wzrasta liczba ruchów oddechowych;
                                       i przeponę do skurczu.       po intensywnej wentylacji płuc
                                                               następuje spadek poziomu CO  we krwi
                                                                                       2
                                                                  i w płynie mózgowo-rdzeniowym.
        7.11    Układ nerwowy odpowiada za regulację poziomu tlenu w organizmie





                                            W skrócie
        Ciekawe!
        W górach jest utrudnione pobieranie tle-    Homeostaza pozwala utrzymać stabilność procesów życiowych
        nu z powietrza, ponieważ panujące tam    w organizmie.
        warunki fizyczne – niskie ciśnienie at-    Homeostaza jest utrzymywana przede wszystkim przez współdziałanie
        mosferyczne – powodują, że tlen trudniej   układów: nerwowego, hormonalnego i odpornościowego.
        przyłącza się do hemoglobiny w krwin-
        kach czerwonych. Himalaiści zdobywa-     Brak koordynacji procesów życiowych może doprowadzić do zaburzenia
        jący najwyższe szczyty górskie świata    homeostazy, a w konsekwencji – do choroby lub śmierci.
        (powyżej 7000–8000 m n.p.m.) najczę-     Mechanizmy regulacyjne umożliwiają dostosowanie się organizmu do jego
        ściej używają butli tlenowych, żeby za-  aktualnych  potrzeb, a po ich zaspokojeniu – powrót do stanu wyjściowego.
        pewnić sobie jego wystarczającą  ilość.
        Na mniejszych wysokościach można
        przyzwyczaić organizm do zmniejszonej   Czy już umiesz? Sprawdź się!
        zawartości tlenu przez aklimatyzację.
        Polega ona na kilkudniowym pobycie   1   Podaj przykład mechanizmu, dzięki któremu jest utrzymywana stała
        na danej wysokości. Wówczas zwiększa     temperatura organizmu człowieka.
        się wytwarzanie krwinek czerwonych   2   Omów skutki odwodnienia organizmu.
        i ich liczba w krwi rośnie. To równoważy
        trudności z pobieraniem tlenu.       3   Wyjaśnij, do czego może doprowadzić brak regulacji pobierania tlenu.

                                      220
   217   218   219   220   221   222   223   224   225   226   227